
Huidkanker is de meest voorkomende kanker in de wereld. Het wordt meestal veroorzaakt door onveilig en overdreven blootstelling aan de UV-stralen van de zon, die de huid binnendringen en met de tijd beschadigen.
Kankerletsels komen meestal voor op plaatsen blootgesteld aan de zon (UVA en UVB-stralen), zoals het gelaat, de nek, rug en ledematen. Huidkanker komt het meest voor bij mensen boven de 50 jaar, maar iedereen kan worden aangetast.
De diagnose ratio voor alle vormen van huidkanker stijgt, maar de niet-melanoma huidkankers zijn in officiële statistieken nog steeds ondergerapporteerd, zodat dewerkelijke prevalentie is gemaskeerd.

CNK 2038065
Huidkanker is één van de best behandelbare vormen van kanker, met een goed herstel. Omdat het publieke bewustzijn van de tekenen van huidkanker nog te laag is een levensreddende vroege opsporing worden gemist.
‘Huidkanker’ verwijst naar verschillende vormen van kanker, telkens met andere symptomen, behandelingen en ernst.
Huidkanker voorkomen
Huidkanker is één van de meest vermijdbare kankers. Omdat je huidkanker kunt zien kan het vroeg worden ontdekt, en de grootste risicofactor, blootstelling aan UV-stralen, kan worden verminderd door verandering in zongedrag.
Het dragen van beschermende kledij, het vermijden van direct zonlicht tussen 11.00 en 15.00 u in de zomer (wanneer de UV-straling het maximum bereikt), de schaduw opzoeken en regelmatig zonnecrème smeren zijn de aanbevolen maatregelen.
Personen met blauwe ogen, rood of blond haar, een blanke huid die gemakkelijk verbrandt, die moeilijk bruint, met vorming van sproeten in de zomer hebben het hoogste risico voor huidkanker.
Omdat het levenslange risico op huidkanker verhoogt bij over-blootstelling aan de zon tijdens de kinderjaren en jeugd, moeten er speciale voorzorgsmaatregelen tegen de zon genomen worden bij kinderen.

CNK 3920600
Primaire preventie gaat over het remmen van het ontstaan van de ziekte, en bestaat voornamelijk over het beperken van blootstelling aan UV-stralen.
Er zijn verschillende types van blootstelling aan de zon:
- Incidentele of terloopse zonneblootsteling: – de tijd die buiten wordt doorgebracht op een zonnige dag gedurende dagelijkse bezigheden
- Recreationele of ontspannings-blootstelling aan de zon – de tijd die buiten in de zon wordt doorgebracht bij sport en recreatie.
- Beroepsblootstelling aan de zon – de tijd doorgebracht in de zon door mensen die buiten werken (landbouwer, visser, bouwvakker, postbode enz.)
- Opzettelijke zonneblootstelling – de tijd buiten in de zon doorgebracht met als doel bruin worden.
Secundaire preventie betreft het opsporen van huidkanker in de vroegste stadia zodat het beter behandeld kan worden. Dit betekent regelmatig een zelfonderzoek doen, je eigen risicofactoren kennen en regelmatig je huidarts bezoeken voor een controle van de huid.
Waar op te letten
Huidproblemen zijn abnormaliteiten die voorkomen op of onder het oppervlak van de huid. Ze worden gewoonlijk geassocieerd met het ouder worden, maar kan verschijnen in elke fase van je leven. Huidletsels komen vaak voor en zijn meestal onschuldig, maar soms kunnen ze waarschuwingstekens zijn van ernstigere zaken met inbegrip van huidkanker.
Gelukkig kunnen kankerletsels als je goed oplet worden geïdentificeerd, waardoor de kanker effectiever worden behandeld. Klik op het basaalcelcarcinoom, plaveiselcelcarcinoom, actinische keratose en melanoom pagina’s voor meer informatie over de verschillende soorten huidletsel waar je op moet letten.
In grote lijnen, moet u uw huid controleren op plekken die:
- Veranderen van kleur, grootte of vorm
- Niet lijken op de Andere vlekjes
- Asymmetrisch zijn of onregelmatige Randen hebben
- Groter dan 6 mm zijn
- Ruw of schilferig aanvoelen (soms kan je een letsel eerder voelen dan dat het zichtbaar wordt)
- Verschillende kleuren hebben (wit, grijs, roze, rood, alle schakeringen bruin, zwart)
- Jeuken
- Bloeden of nattend zijn
- Er parelachtig uitzien
- Er uitzien als een wonde, maar niet genezen
Ga er niet vanuit dat een verdacht plekje onschadelijk is alleen omdat het pijnloos.
Niet alle kankerletsels zijn pijnlijk.
De ABCDE regel
Een gemakkelijke manier om deze tekens te onthouden is de ABCDE regel.
- Is het pigmentletsel Asymmetrisch?
- Heeft het onregelmatige of vage Boorden ?
- Is de kleur (Colour) veranderd of zijn er verschillende kleuren?
- Is het groter dan 6mm in Diameter?
- Is er Evolutie: zijn de afmeting, de vorm of gedrag veranderd in de tijd?
Het ‘lelijke eendje’ teken
Alle pigmentvlekken lijken min of meer op elkaar; dezelfde vorm en kleur. Als een nieuwe vlek tevoorschijn komt die anders is dan de rest, dan kan dit verdacht zijn.
Dit is het zogenaamde ‘Lelijke eendje’ teken.

CNK 2031938
Hoe en waar te kijken
Het duurt slechts een paar minuten, één keer par maand, om je huid te controleren op huidkanker. Het is heel gemakkelijk om het zelf te doen, en kan zelfs je leven redden.
Scroll naar beneden om de stap-voor-stap handleiding voor het controleren van uw eigen huid te bekijken, of download een printbare versie hier. We hebben ook een leuke video gemaakt – ‘The Skin Controleer Tango’ – die u leert hoe u de huid van een andere persoon kunt controleren.
Je hebt een goed verlichte ruimte nodig en ga voor een passpiegel staan. Zorg ervoor dat je een handspiegel, een stoel, een haardroger/föhn of een kam en een digitale camera bij de hand hebt of pen en papier om je bevindingen te noteren.
Vergeet niet dat sommige symptomen van huidkanker gemakkelijker te voelen zijn dan te zien.
Dus vertrouw niet alleen op je ogen- en laat ook je handen helpen om je hele lichaam te controleren.
![]() |
Kijk naar je gezicht, speciaal je neus, lippen, mond en op en achter je oren ( maak gebruik van de spiegels om het goed te kunnen zien) |
![]() |
Controleer uw hoofdhuid, en scheidt met de kam of föhn je haar in laagjes. Als je niet veel haar hebt, moet u uw hele hoofdhuid zeer grondig te controleren. |
![]() |
Controleer de voor- en achterkant van je armen, te beginnen bij de oksels en dan naar beneden via de ellebogen naar uw handen, en kijk tussen je vingers en bekijk de nagels. |
![]() |
Kijk je nek, borst en bovenlichaam na. |
![]() |
Dames, kijk ook zeker onder en tussen uw borsten. |
![]() |
Draai je rug naar de passpiegel, en gebruik de handspiegel om je rug te controleren, te beginnen bij de nek en schouders en verder naar je onderrug. |
![]() |
Controleer uw billen/zitvlak en de achterkant van je benen, tot aan de hiel. Sluit af door het controleren van de voetzolen en kijk goed tussen je tenen. |
![]() |
Draai je om, en bekijk voor de spiegel zorgvuldig je geslachtsdelen. Controleer de voorkant van je benen en de bovenkant van je voeten. |
Bron: euromelanoma.org







